Instalacja C.O. i C.W.U. - prośba o ocenę schematu

[xa19]

Proszę o ocenę schematu instalacji C.O. i C.W.U. Układ będzie się składał z:

• Kotła zgazowującego drewno Ogniwo Bio 12 kW
• Bufora o pojemności 800 litrów
• Zbiornika C.W.U. o pojemności 200 litrów
• Naczynia przeponowego do instalacji CO - pojemność 100 litrów
• Naczynia przeponowego do instalacji CWU - pojemność 19 litrów

Odnośnie instalacji CO:

Różnica wysokości między najwyższym kaloryferem w instalacji a podłogą kotłowni wynosi ok 6 metrów, stąd ciśnienie statyczne słupa wody wynosi Pstat = 6*0,1 = 0,6 bara. Po dodaniu 0,2 bara zapasu wychodzi 0,8 bara ciśnienia - i na te ciśnienie ustawiam reduktor ciśnienia. Dodam, że maksymalne ciśnienie robocze dla mojego kotła to 2 bary (wg instrukcji).

Pojemność wodna w instalacji wynosi ok 940 litrów (800 litrowy bufor, 44 litry pojemności wodnej w kaloryferach, 65 litrów pojemności wodnej kotła, ok. 30 litrów pojemności rur).

Na schemacie mam umieszczoną pompę do wężownicy zbiornika CWU na powrocie, by pompa P3 pracowała na niższych temperaturach. Zastanawiam się czy nie zrobić tego samego w przypadku pompy P2 (i umieścić ją na powrocie z kaloryferów).

Jeśli chodzi o zawór bezpieczeństwa, nie jestem pewien czy ustawić go na dwukrotność ciśnienia roboczego (czyli 0,8 * 2 = 1,6 bara) czy na maksymalne ciśnienie kotła (czyli 2 bary).

Odnośnie instalacji CWU:

Na doprowadzeniu wody do zbiornika CWU dałem reduktor ciśnienia do 3 barów. Nie wiem jakie mam konkretnie ciśnienie w sieci (mieszkam w mieście). Próbowałem się tego dowiedzieć od Pewiku - w dokumentach jest jedynie informacja o tym, że zapewniają min. 2 bary, a jak dodzwoniłem się na do ich BOKu, to jedyne co się dowiedziałem, że ciśnienie w instalacji wynosi od 2 do 6 barów i może się wahać w zależności od pory dnia. Postanowiłem więc wstawić reduktor i ustawić go na najbardziej powszechne ciśnienie wody - 3 bary. 

Dzięki temu, mogę obliczyć minimalną pojemność naczynia przeponowego do CWU (i będę wiedział, że nie będzie potrzebne większe, ze względu na wyższe ciśnienie). U mnie wyszło, że przy ciśnieniu 3 barów muszę zastosować naczynie min. 14-15 litrowe. Zastosuję więc naczynie 19 litrowe, by mieć pewien zapas.

Dodatkowo, wiedząc, że ciśnienie robocze wyniesie u mnie 3 bary, mogę ustawić zawór bezpieczeństwa na 6 barów.

Mam też na schemacie zawór mieszający 3D z termostatem, by móc ograniczyć temperaturę wody na ciepłym kurku w kranie.

Sterowanie:

Pompą P2 i P3 będę sterował poprzez sterownik Diamond ST-3 (czujniki będą w buforze i zbiornik CWU).

Pompą P1 (powrót) miałem zamiar sterować na podstawie temperatury zasilania i powrotu, czyli pompa jest załączana jeśli temperatura powrotu wynosi mniej niż 55 stopni LUB jeśli temperatura zasilania wynosi co najmniej 45 stopni. Ten drugi warunek ma zapobiegać sytuacji, w której w kotle cały czas się spala gaz z drewna, a nie ma gdzie tego nadmiaru ciepła odprowadzić.

Pompą P4 (obieg ciepłej wody) miałem zamiar sterować na podstawie temperatury na lewo i na prawo od zaworu 3D. Pompa jest załączana, jeśli gorąca woda ze zbiornika jest wystarczająco gorąca (np. min. 50 stopni) ORAZ jeśli temperatura wymieszanej wody wynosi mniej niż np. 40 stopni.

 

[maniur]

Zwróciłbym uwagę na:

- brak filtra siatkowego przed separatorem zanieczyszczeń (to tzw. magnetoodmulacz?) i brak zaworów odcinających

- zbiornik CWU włączyłbym przed buforem (latem do CWU będziesz ładował bufor?)

- zanim podłączysz pompę ciepła, połącz wężownice w zbiorniku CWU

- woda wodociągowa będzie podłączona do CO na stałe?

[Matejko1]

@xa19 Witam na forum!

Nie jestem instalatorem, ale pomiędzy kotłem a naczyniem przeponowym nie powinno być żadnych zaworów, ale dopytaj się hydraulików, instalatorów.

Rozważ termometr do spalin na rurze spalinowej wychodzącej z kotła do komina.

Do tego sprawdź sobie instrukcje kotła bo tam mogą być dodatkowe rzeczy – np. w przypadku przynajmniej części kotłów na węgiel/drewno w instrukcjach jest wprost zalecane dodanie obejścia grawitacyjnego do pompek na wypadek awarii pompki, sterownika, prądu itd. Schematy takich obejść są dyskutowanego przykładowo w tym wątku:

https://forum.info-ogrzewanie.pl/topic/2997-grawitacja-a-zabezpieczenie-powrotu-kotla/page/4/#comments

Edytowane 13 Października 2025 przez Matejko1

[xa19]

22 godziny temu, maniur napisał(a):

Zwróciłbym uwagę na:

- brak filtra siatkowego przed separatorem zanieczyszczeń (to tzw. magnetoodmulacz?) i brak zaworów odcinających

- zbiornik CWU włączyłbym przed buforem (latem do CWU będziesz ładował bufor?)

- zanim podłączysz pompę ciepła, połącz wężownice w zbiorniku CWU

- woda wodociągowa będzie podłączona do CO na stałe?

Są filtry separacyjne z magnesem neodymowym oraz filtrem siatkowym (dwa w jednym). Miałem w planie zastosować właśnie taki.

Zbiornik CWU na schemacie myślę zostawię jak jest. Przyda się coś (bufor) do trzymania dużej ilości ciepła, dzięki czemu jak latem kilka osób będzie się kąpać, jeden za drugim, to te 200 litrów ze zbiornika CWU szybko się opróżni i będzie potrzeba ogrzania nowej wody (a ta zostanie ogrzana właśnie z bufora).

Pomysł z połączeniem obu wężownic słuszny. Połączę powrót górnej wężownicy z wejściem dolnej, dzięki czemu będę używał obu wężownic jako jednej większej.

Na schemacie mam podłączoną wodę wodociągową przez zawór odcinający, więc po napełnieniu instalacji zamykam zawór i instalacja jest odcięta od wodociągu. W sumie może jeszcze na tej rurze wodociągowej zamontuję przepływomierz, by można było łatwo stwierdzić kiedy instalacja jest pełna i można zakręcić zawór.

[xa19]

W dniu 13.10.2025 o 21:23, Matejko1 napisał(a):

@xa19 Witam na forum!

Nie jestem instalatorem, ale pomiędzy kotłem a naczyniem przeponowym nie powinno być żadnych zaworów, ale dopytaj się hydraulików, instalatorów.

Rozważ termometr do spalin na rurze spalinowej wychodzącej z kotła do komina.

Do tego sprawdź sobie instrukcje kotła bo tam mogą być dodatkowe rzeczy – np. w przypadku przynajmniej części kotłów na węgiel/drewno w instrukcjach jest wprost zalecane dodanie obejścia grawitacyjnego do pompek na wypadek awarii pompki, sterownika, prądu itd. Schematy takich obejść są dyskutowanego przykładowo w tym wątku:

https://forum.info-ogrzewanie.pl/topic/2997-grawitacja-a-zabezpieczenie-powrotu-kotla/page/4/#comments

Chodzi o naczynie przeponowe od CWU czy od CO. Bo jeśli o to drugie, to znajduje się ono tuż przy powrocie z bufora, a między naczyniem a buforem nic nie ma = widzi ciśnienie w sieci. Ale jeśli chodzi o naczynie od CWU, to rzeczywiście zacząłem się zastanawiać teraz nad tym, ale z drugiej strony takie podłączenie wziąłem z instrukcji innego kotła zgazowującego drewno (Kotłospaw - schemat poniżej).

Przejrzałem też instrukcję Ogniwa i na jej podstawie dodałem grawitacyjne obejście pompy powrotu.

 

[xa19]

W dniu 13.10.2025 o 21:23, Matejko1 napisał(a):

Rozważ termometr do spalin na rurze spalinowej wychodzącej z kotła do komina.

Chodzi Ci o to, bym zamiast do sterowania pompą powrotu użył temperatury NIE na rurze powrotnej do kotła, ale temperatury na rurze spalinowej?

[Matejko1]

@xa19 Nie, ja się nie odnosiłem do temperatury powrotu. Moim zdaniem jak jest termometr na rurze powrotnej może być - zawsze to dodatkowe informacje. Ja nie jestem instalatorem, ale moim subiektywnym zdaniem jeśli już montuje się kocioł 5 klasy to przy okazji warto zamontować (niezależnie od termometru temperatury powrotu wody) termometr temperatury spalin - bo według niego wiadomo czy nie jest za niska temperatura na komin, żeby nie powstało zagrożenie kondensacji w kominie (w kotłach 5 klasy temperatura spalin jest niższa niż w starych kotłach), ponadto niektórzy widząc tą temperaturę przełączają ciąg z krótkiego obiegu na długi przy rozpalaniu, niektórzy jak nie chcą zaglądać do kotła to po termometrze szacują czy wygasa i opał się kończy i trzeba podłożyć itd. Przykładowo tutaj użytkownik opowiada o swoim termometrze: 

I jeszcze następna sprawa - o ile się da to warto aby rura z ciepłą wodą na grzejniki wychodziła z samego szczytu bufora, aby wykorzystać całą pojemność bufora, a z kolei odpowietrznik przy wyjściu z bufora na grzejniki powinien być poza obrysem bufora i jego ociepleniem aby wyciekająca woda nie lała się po ociepleniu bufora - przykład wyjścia ze szczytu bufora.to z fiimu:

• generalnie dobrze przemyśleć odpowietrzacze i spadki aby system się odpowietrzał.

A przy okazji niektórzy jak @maronka i @Jaco123 założyli u siebie smartflow RCK, który też można rozważyć - w tym wątku przewijają się ich doświadczenia: 

 

Edytowane 16 Października 2025 przez Matejko1

[dawido]

To dopuszczanie wody do układu to zrób: zawór odcinajacy, zawór zwrotny, wężyk elastyczny, zawór od strony instalacji i dalej do powrotu z instalacji.  Reduktor ciśnienia i filtr nie są tam potrzebne. Naczynie musisz dać na powrocie przy samym kotle. Zawory bezpieczeństwa w płaszczu kotła, w grupie CO i na buforze. Pompa nr 4 to ma być cyrkulacja?